สนง.ปศุสัตว์อำเภอเวียงป่าเป้า จังหวัดเชียงราย: เมษายน 2011

สมุนไพรใช้สำหรับโค กระบือ

ชื่อเจ้าขององค์ความรู้ นายอินถา สมตา บ้านสัน หมู่ 3 ต.บ้านโป่ง อ.เวียงป่าเป้า จังหวัดเชียงราย
หลักการและแนวคิด สัตว์ที่มีสุขภาพแข็งแรงย่อมไม่เจ็บป่วยได้ง่าย นอกจากนี้การใช้สมุนไพรในสัตว์จะช่วยลดการใช้สารเคมี(ยา) ลดต้นทุนการซื้อยารักษาโรค และสามารถอนุรักษ์พืชสมุนไพรท้องถิ่นไว้ได้ ขั้นตอน นำสมุนไพร ได้แก่ บอระเพ็ด หัวผักหนาม รางจืด อ้อย ฝักราชพฤกษ์ ยอดอ่อนของไม้เหียง ใบต้นส้าน ฝักลิ้นฟ้า นำมาสับ รวมกัน นำไปต้มจนเปื่อย แล้วนำมาปั้นให้เป็นก้อนกลมขนาดเท่าไข่ไก่ ตากแดดให้แห้ง ใช้เวลา 2 – 3 วัน นำมาให้สัตว์กิน (โค)วันละ 1 ก้อน จะช่วยกระตุ้นการเจริญอาหาร โค กระบือ บำรุงร่างกาย สัตว์สุขภาพสมบูรณ์ แข็งแรง
ประโยชน์ที่ได้รับ
1. กระตุ้นการกินอาหาร ช่วยบำรุงร่างกาย
2. ทำให้สัตว์มีสุขภาพแข็งแรง มีภูมิต้านทานโรคสูง
3. ลดค่าใช้จ่ายด้านยารักษาโรค
4. เป็นการอนุรักษ์พืชสมุนไพรในท้องถิ่น

สมุนไพรใช้กับแพะ

ชื่อเจ้าขององค์ความรู้ นายกีรติ เรือนคำ 143 ม. 5 บ้านหนองช้างน้ำ ต.บ้านกาศ อ.สูงเม่น จังหวัดแพร่ หลักการและแนวคิด ต้องการใช้ทรัพยากร(สมุนไพร)ที่มีอยู่ให้เกิดประโยชน์ แทนการใช้ยาปฏิชีวนะและอาหารเสริม ซึ่งมีราคาแพงในการเลี้ยงสัตว์ ต้องการให้เกษตรกรปลูกพืชสมุนไพรต่างๆ ไว้ในฟาร์ม เพื่อใช้เป็นอาหาร เสริมและเป็นยารักษาโรคสัตว์
อุปกรณ์ หัวไพร 1 กิโลกรัม บอระเพ็ด 1 กิโลกรัม เกลือแกง 1 กิโลกรัม วิธีทำ นำไพรและบอระเพ็ด อย่างละ 1 กิโลกรัม มาล้างให้สะอาด แล้วหั่นเป็นชิ้นเล็กๆ และตำให้ละเอียด เสร็จแล้วเอาเกลือแกง 1 กิโลกรัม มาผสมให้เข้ากัน ตั้งไว้ในที่ร่ม ให้แพะเลียกินตามชอบใจ วิธีการใช้ ตั้งให้แพะเลียใจตามชอบใจ การใช้ประโยชน์ - เป็นยาอายุวัฒนะ - ทำให้แพะมีสุขภาพแข็งแรง - ขนแพะเป็นเงามัน - ทำให้การผสมพันธุ์ติดง่ายและมีโอกาสได้ลูกแฝดสูง
การใช้สมุนไพรเลี้ยงสัตว์
เจ้าขององค์ความรู้ นายอยุธ ไชยยอง 78 ม.13 ต.ท่าตุ้ม อ.ป่าซาง จังหวัดลำพูน บอระเพ็ด(จุ้มจะลิง) วิธีการปรุงยา นำเถาบอระเพ็ดมาเผาหรือหมก แล้วซอยหรือทุบ นำมาแช่น้ำซาวข้าวหมักไว้ 7 วัน เสร็จแล้วกรองหรือคั้นเอาแต่น้ำ
วิธีใช้ เอาน้ำไปกรอกให้สัตว์กิน อาจผสมเกลือเล็กน้อย
สรรพคุณ กระตุ้นการกินอาหาร หรือ บำรุงร่างกาย

มาเพาะหนอนกันเถอะ เก็บมาฝากจากปศุสัตว์อินทรีย์บ้านเกี๋ยง อำเภอเทิง

หนอนรำข้าว เป็นการนำรำหยาบจากโรงสีข้าวขนาดเล็กในชุมชนซึ่งมีราคาถูก และมีโปรตีนต่ำประมาณ6-8 % และไก่ไม่กินจะเขี่ยทิ้งเป็นส่วนมาก เกิดความเสียหาย แต่เกษตรกรสามารถ เสริมโปรตีนให้รำหยาบธรรมดาๆ ให้มี % โปรตีนประมาณ 40-50 % ได้ในเวลา 4-5 วัน โดยการนำรำหยาบไปเลี้ยงหนอนแมลงวัน ซึ่งเหมาะสำหรับเป็นอาหารเลี้ยงไก่ และปลาดุกอีกด้วย

ข้อดี
-เพิ่ม % โปรตีนให้รำหยาบ ประมาณ 40-50 %
-ผลิตหนอนรำข้าวได้ทั้งปี หรือในฤดูหนาว
-ลดต้นทุนวัตถุดิบอาหารสัตว์
-ตัดวงจรชีวิตแมลงวัน เพื่อลดปริมาณประชากรแมลงวัน
-เพาะเลี้ยงง่ายใช้เวลาน้อย ราคาถูก
-ไม่มีกลิ่นเหม็นรบกวนผู้เลี้ยง
-ง่ายสำหรับจัดเก็บตัวหนอนไว้เป็นเสบียงอาหารโปรตีนไว้กินในวันต่อไป
ข้อเสีย
-อาจจะมีกลิ่นเหม็นบ้างในบางรายที่เพาะเลี้ยงผิดวิธี
-ปริมาณของหนอนแมลงวันมีมากน้อย ขึ้นอยู่กับวัสดุตัวล่อ จำนวนแมลงวัน และอุณหภูมิ
อุปกรณ์
1.ถังพลาสติกมีฝาปิด ขนาด 20 ลิตร จำนวน 1 ถัง
2.รำหยาบ จำนวน 2 ก.ก.
3.อาหารสำเร็จรูป ลูกไก่,ลูกสุกร จำนวน 3 ขีด
4.ผลไม้ที่มีรสหวาน(สับเป็นชิ้นเล็กๆ) จำนวน 1 ก.ก.
5.น้ำหัวเชื้อ EM หรือจุลินทรีย์ จำนวน 20 ซี.ซี.
6.น้ำ จำนวน 1-2 ลิตร
7.ตัวล่อแมลงวัน เช่น ปลาร้า,หอย,ปู,ปลาดิบ จำนวน 2-3 ขีด
วิธีทำ
1.นำ รำหยาบ + อาหารสำเร็จรูป + ผลไม้ + หัวเชื้อ EM + น้ำ ผสมลงในถังให้เข้ากัน
จนมีความชื้นประมาณ 70-90 %
2.นำ ตัวล่อแมลงวัน วางบนรำหยาบ
3.ปิดฝา โดยเจาะรูที่ฝาถัง ขนาด 2 X 2 นิ้ว 4 ถึง 5 รู
4.นำไปไว้บริเวณที่มีแมลงวันมากๆ ควรไว้ในที่ร่ม และสงบ 2-3 วัน
5.ได้ลูกหนอนมากจนพอใจแล้ว ให้เปิดฝาออกแล้วคนผสมถังหนอนให้เข้ากันและทิ้งพื้นที่ในมีการระบายอากาศ มากๆ คนผสมบ่อยๆ เป็นเวลา 2 วัน
6.จะเห็นว่ารำหยาบที่เลี้ยงหนอนรำข้าว จะเปลี่ยนสี เป็นสีคล่ำ หรือน้ำตาล ก็สามารถนำมาเลี้ยงไก่ได้
7.ไม่ควรปิดฝา เพาระจะทำให้หนอนแมลงวันหนี และตายได้เพราะรำหยาบเกิดการหมัก และเกิดความร้อนตลอดเวลา
*****ความร้อนนี้ทำให้ไข่หนอนฟักเป็นตัวได้ง่ายและโตเร็วจึงสามารถนำไป เลี้ยงบนดอยหรือที่ที่มีอากาศหนาวได้แต่ปริมาณอาจจะน้อยแต่ก็เลี้ยงได้เช่น กัน****

มความคิดและประสบการณ์ของผู้เลี้ยงเป็นดีที่สุด

อ่านจดหมายและค้นหา